{"id":1260,"date":"2026-11-02T22:39:49","date_gmt":"2026-11-02T21:39:49","guid":{"rendered":"https:\/\/angiomedic.pl\/?p=1260"},"modified":"2026-11-03T01:04:17","modified_gmt":"2026-11-03T00:04:17","slug":"obrzek-limfatyczny-rany-przypadek-kliniczny","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/obrzek-limfatyczny-rany-przypadek-kliniczny\/","title":{"rendered":"Obrz\u0119k limfatyczny a trudno goj\u0105ce si\u0119 rany \u2014 przypadek kliniczny z diagnostyk\u0105 USG Doppler"},"content":{"rendered":"<p><!-- ANGIOMEDIC: wklej w bloku W\u0142asny HTML; tytu\u0142 wpisu generuje Kadence. --><\/p>\n<article class=\"angio-wound-case\">\n<style>\n.angio-wound-case{width:100%;max-width:100%;margin:0 auto;color:#344956;font-size:17px;line-height:1.8;overflow-wrap:break-word}<\/p>\n<p>.angio-wound-case *{box-sizing:border-box}<\/p>\n<p>.angio-wound-case h2{font-size:27px;line-height:1.35;color:#173d52;margin:38px 0 15px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case h3{font-size:21px;line-height:1.4;color:#176f78;margin:26px 0 12px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case p{margin:0 0 18px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case ul,.angio-wound-case ol{padding-left:25px;margin:12px 0 22px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case li{margin-bottom:10px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case a{color:#187b85;text-decoration:underline}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .eyebrow{font-size:13px;font-weight:700;letter-spacing:.08em;color:#247f87;line-height:1.5;margin:0 0 12px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .intro{font-size:19px;line-height:1.75}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .panel{background:#f1f8f8;border-left:4px solid #278c91;padding:20px 24px;border-radius:0 12px 12px 0;margin:26px 0}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .panel.warning{background:#fff8ed;border-left-color:#c58b39}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .panel p:last-child{margin-bottom:0}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .case-table{width:100%;border-collapse:collapse;margin:22px 0;font-size:16px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .case-table th,.angio-wound-case .case-table td{border-bottom:1px solid #dce7ea;padding:13px 12px;text-align:left;vertical-align:top}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .case-table th{width:32%;color:#173d52;font-weight:700;background:#f5f9fa}<\/p>\n<p>.angio-wound-case figure{width:100%;margin:28px 0;background:#f5f8f9;padding:14px;border-radius:14px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case figure img{display:block;width:100%;height:auto;border-radius:9px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case figcaption{font-size:14px;color:#526b77;line-height:1.65;padding:14px 5px 3px}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .photo-grid{display:grid;grid-template-columns:repeat(2,minmax(0,1fr));gap:18px;margin:25px 0}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .photo-grid figure{margin:0}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .photo-grid img{width:100%;height:auto;object-fit:contain}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .small{font-size:14px;color:#647986}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .references{font-size:15px;line-height:1.7}<\/p>\n<p>.angio-wound-case .references li{margin-bottom:14px}<\/p>\n<p>@media(max-width:650px){.angio-wound-case{font-size:16px}.angio-wound-case h2{font-size:23px}.angio-wound-case h3{font-size:19px}.angio-wound-case .intro{font-size:17px}.angio-wound-case .photo-grid{grid-template-columns:1fr}.angio-wound-case .panel{padding:17px}.angio-wound-case .case-table th,.angio-wound-case .case-table td{display:block;width:100%;padding:9px 11px}.angio-wound-case .case-table th{border-bottom:0;padding-bottom:3px}}<\/p>\n<\/style>\n<p class=\"eyebrow\" style=\"color:#247f87;font-size:13px;font-weight:700;letter-spacing:0.08em;line-height:1.5;margin:0 0 12px 0;\">ANGIOMEDIC \u00b7 ATLAS KLINICZNY RAN I OWRZODZE\u0143<\/p>\n<p class=\"intro\">Przewlek\u0142y obrz\u0119k ko\u0144czyny dolnej nie zawsze jest nast\u0119pstwem niewydolno\u015bci \u017cylnej. W diagnostyce nale\u017cy uwzgl\u0119dni\u0107 zaburzenia odp\u0142ywu ch\u0142onki, choroby t\u0119tnic, schorzenia og\u00f3lnoustrojowe oraz miejscowe przyczyny uszkodze\u0144 sk\u00f3ry. Przedstawiony przypadek pokazuje, dlaczego prawid\u0142owy wynik USG Doppler uk\u0142adu \u017cylnego nie ko\u0144czy diagnostyki pacjenta z obrz\u0119kiem i trudno goj\u0105cymi si\u0119 ranami.<\/p>\n<p>U pacjentki stwierdzono przewlek\u0142y obrz\u0119k ko\u0144czyny dolnej o prawdopodobnej etiologii limfatycznej, kt\u00f3remu towarzyszy\u0142y zmiany troficzne sk\u00f3ry, miejscowe ubytki nask\u00f3rka oraz ognisko pokryte ciemnym strupem. Badanie USG Doppler nie wykaza\u0142o zakrzepicy ani niewydolno\u015bci zastawkowej uk\u0142adu \u017cylnego. W ocenie t\u0119tniczej stwierdzono zachowane przep\u0142ywy w t\u0119tnicach piszczelowych, natomiast w t\u0119tnicy strza\u0142kowej nie uwidoczniono przep\u0142ywu.<\/p>\n<div class=\"panel\">\n<p><strong>Najwa\u017cniejsze zagadnienie kliniczne<\/strong><\/p>\n<p>Jak bezpiecznie leczy\u0107 przewlek\u0142y obrz\u0119k i wsp\u00f3\u0142istniej\u0105ce rany, je\u017celi badanie \u017cylne nie wykazuje niewydolno\u015bci, a ocena t\u0119tnicza nie pozwala jeszcze jednoznacznie potwierdzi\u0107 odpowiedniej perfuzji tkanek?<\/p>\n<\/div>\n<h2>1. Obraz kliniczny pacjentki<\/h2>\n<p>U pacjentki wyst\u0119powa\u0142 przewlek\u0142y obrz\u0119k ko\u0144czyny dolnej, kt\u00f3rego obraz kliniczny sugerowa\u0142 zaburzenia odp\u0142ywu limfatycznego. Na sk\u00f3rze widoczne by\u0142y przebarwienia, miejscowe uszkodzenia nask\u00f3rka, zmiany troficzne oraz niewielkie ognisko pokryte ciemnym strupem.<\/p>\n<p>Obrz\u0119k limfatyczny rozwija si\u0119 w nast\u0119pstwie niewydolno\u015bci transportowej uk\u0142adu ch\u0142onnego. Utrudniony odp\u0142yw ch\u0142onki prowadzi do gromadzenia p\u0142ynu i sk\u0142adnik\u00f3w bia\u0142kowych w przestrzeni \u015br\u00f3dmi\u0105\u017cszowej, a w przebiegu przewlek\u0142ym mo\u017ce sprzyja\u0107 stanowi zapalnemu, w\u0142\u00f3knieniu tkanek i przebudowie sk\u00f3ry.<\/p>\n<p>W zaawansowanych przypadkach obserwuje si\u0119 pogrubienie sk\u00f3ry, hiperkeratoz\u0119, brodawczakowato\u015b\u0107, zwi\u0119kszon\u0105 podatno\u015b\u0107 na uszkodzenia nask\u00f3rka oraz nawrotowe zaka\u017cenia sk\u00f3ry i tkanki podsk\u00f3rnej. Przewlek\u0142y obrz\u0119k mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c utrudnia\u0107 proces gojenia istniej\u0105cych ran.<\/p>\n<p>Nie oznacza to jednak, \u017ce ka\u017cde owrzodzenie wyst\u0119puj\u0105ce na obrz\u0119kni\u0119tej ko\u0144czynie ma wy\u0142\u0105cznie etiologi\u0119 limfatyczn\u0105. Nale\u017cy zawsze uwzgl\u0119dni\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142istnienia urazu, ucisku, niedokrwienia, choroby \u017cylnej lub innych schorze\u0144.<\/p>\n<h2>2. Dokumentacja fotograficzna<\/h2>\n<p>Przedstawione trzy fotografie pochodz\u0105 z dokumentacji klinicznej tej samej pacjentki. Obrazuj\u0105 r\u00f3\u017cne cechy morfologiczne uszkodze\u0144 sk\u00f3ry w przebiegu przewlek\u0142ego obrz\u0119ku. Nie s\u0105 prezentowane jako udokumentowane kolejne etapy gojenia.<\/p>\n<figure><img decoding=\"async\" alt=\"Obrz\u0119k limfatyczny podudzia z pod\u0142u\u017cnym ubytkiem sk\u00f3ry, \u017c\u00f3\u0142tawym materia\u0142em w dnie i przebarwieniami sk\u00f3ry otaczaj\u0105cej\" src=\"https:\/\/angiomedic.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/ANGIOMEDIC_przypadek_01_zdjecie_1.jpg\"\/><figcaption><strong>Rycina 1.<\/strong> Pod\u0142u\u017cny ubytek sk\u00f3ry z \u017c\u00f3\u0142tawym materia\u0142em w dnie oraz przebarwieniami i zmianami troficznymi otoczenia. Obraz kliniczny u pacjentki z przewlek\u0142ym obrz\u0119kiem ko\u0144czyny dolnej o prawdopodobnej etiologii limfatycznej.<\/figcaption><\/figure>\n<div class=\"photo-grid\">\n<figure><img decoding=\"async\" alt=\"Pod\u0142u\u017cne owrzodzenie podudzia z czerwon\u0105 tkank\u0105 w dnie, \u017c\u00f3\u0142tawymi nalotami i z\u0142uszczaniem nask\u00f3rka\" src=\"https:\/\/angiomedic.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/ANGIOMEDIC_przypadek_01_zdjecie_2.jpg\"\/><figcaption><strong>Rycina 2.<\/strong> Pod\u0142u\u017cne owrzodzenie z widocznymi obszarami czerwonej tkanki i \u017c\u00f3\u0142tawymi nalotami oraz z\u0142uszczaniem nask\u00f3rka w otoczeniu.<\/figcaption><\/figure>\n<figure><img decoding=\"async\" alt=\"Niewielka zmiana sk\u00f3rna podudzia pokryta ciemnym strupem, z przebarwieniami sk\u00f3ry otaczaj\u0105cej\" src=\"https:\/\/angiomedic.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/ANGIOMEDIC_przypadek_01_zdjecie_3.jpg\"\/><figcaption><strong>Rycina 3.<\/strong> Niewielka zmiana pokryta ciemnym strupem. Jej etiologia wymaga odr\u0119bnego r\u00f3\u017cnicowania. Sam obraz fotograficzny nie pozwala na potwierdzenie martwicy niedokrwiennej.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<h2>3. Wyniki badania USG Doppler<\/h2>\n<p>W diagnostyce wykonano badanie ultrasonograficzne naczy\u0144 ko\u0144czyny dolnej z ocen\u0105 uk\u0142adu \u017cylnego i t\u0119tniczego.<\/p>\n<table class=\"case-table\">\n<tbody>\n<tr>\n<th>Uk\u0142ad \u017cylny<\/th>\n<td>W ocenionych naczyniach nie stwierdzono zakrzepicy ani niewydolno\u015bci zastawkowej.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th>T\u0119tnice piszczelowe<\/th>\n<td>Przep\u0142ywy wysokoporowe, dwufazowe, PSV do 0,60 m\/s (60 cm\/s).<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th>T\u0119tnica strza\u0142kowa (FibA)<\/th>\n<td>Nie uwidoczniono przep\u0142ywu. Podejrzenie niedro\u017cno\u015bci, bez jednoznacznego potwierdzenia na podstawie dost\u0119pnych danych.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th>Charakter obrz\u0119ku<\/th>\n<td>Obraz kliniczny sugeruj\u0105cy etiologi\u0119 limfatyczn\u0105.<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<th>Ocena perfuzji<\/th>\n<td>Brak przedstawionych wynik\u00f3w ABI, ci\u015bnienia paluchowego i TBI.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h2>4. Dlaczego niewydolno\u015b\u0107 \u017cylna nie wydaje si\u0119 g\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 obrz\u0119ku?<\/h2>\n<p>Przewlek\u0142a niewydolno\u015b\u0107 \u017cylna jest cz\u0119st\u0105 przyczyn\u0105 obrz\u0119k\u00f3w ko\u0144czyn dolnych, zmian troficznych sk\u00f3ry oraz owrzodze\u0144, zw\u0142aszcza w okolicy kostki przy\u015brodkowej. Typowe zmiany mog\u0105 obejmowa\u0107 przebarwienia hemosyderynowe, wyprysk \u017cylny, lipodermatosclerosis oraz owrzodzenia zwi\u0105zane z utrzymuj\u0105cym si\u0119 nadci\u015bnieniem \u017cylnym.<\/p>\n<p>W przedstawionym przypadku badanie USG Doppler nie wykaza\u0142o jednak zakrzepicy ani niewydolno\u015bci zastawkowej ocenionego uk\u0142adu \u017cylnego. Wynik ten przemawia przeciwko refluksowi \u017cylnemu jako g\u0142\u00f3wnemu mechanizmowi obserwowanego obrz\u0119ku.<\/p>\n<p>Nie jest to jednak samodzielne potwierdzenie obrz\u0119ku limfatycznego. Rozpoznanie wymaga uwzgl\u0119dnienia wywiadu, charakteru obrz\u0119ku, zmian sk\u00f3rnych, ewentualnego objawu Stemmera oraz innych przyczyn miejscowych i og\u00f3lnoustrojowych. W wybranych przypadkach pomocne s\u0105 dodatkowe badania uk\u0142adu ch\u0142onnego.<\/p>\n<div class=\"panel\">\n<p><strong>Wniosek diagnostyczny<\/strong><\/p>\n<p>Brak refluksu i zakrzepicy w ocenionym uk\u0142adzie \u017cylnym, przy wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cym przewlek\u0142ym obrz\u0119ku i zmianach troficznych sk\u00f3ry, uzasadnia poszukiwanie poz \u017cylnego mechanizmu obrz\u0119ku, w tym niewydolno\u015bci uk\u0142adu limfatycznego.<\/p>\n<\/div>\n<h2>5. Znaczenie oceny uk\u0142adu t\u0119tniczego<\/h2>\n<p>W t\u0119tnicach piszczelowych zarejestrowano przep\u0142ywy wysokoporowe, dwufazowe, z pr\u0119dko\u015bci\u0105 szczytow\u0105 skurczow\u0105 PSV do 0,60 m\/s. Obraz ten nie wskazywa\u0142 na wyra\u017ane, ci\u0119\u017ckie zaburzenia przep\u0142ywu w ocenionych odcinkach tych naczy\u0144.<\/p>\n<p>Jednocze\u015bnie w t\u0119tnicy strza\u0142kowej nie uwidoczniono przep\u0142ywu, co nasuwa podejrzenie jej niedro\u017cno\u015bci. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce brak sygna\u0142u dopplerowskiego mo\u017ce wynika\u0107 r\u00f3wnie\u017c z ogranicze\u0144 technicznych badania, niewielkiej pr\u0119dko\u015bci przep\u0142ywu lub trudno\u015bci w uwidocznieniu naczynia.<\/p>\n<p>Zachowane przep\u0142ywy w t\u0119tnicach piszczelowych nie s\u0105 r\u00f3wnoznaczne z potwierdzeniem prawid\u0142owej perfuzji wszystkich tkanek ko\u0144czyny. U pacjent\u00f3w z trudno goj\u0105cymi si\u0119 ranami istotna jest tak\u017ce ocena ci\u015bnienia perfuzyjnego, szczeg\u00f3lnie w dystalnych cz\u0119\u015bciach ko\u0144czyny.<\/p>\n<h3>ABI, TBI i ci\u015bnienie paluchowe<\/h3>\n<p>Wska\u017anik kostka\u2013rami\u0119 (ABI) jest podstawowym badaniem wykorzystywanym w diagnostyce choroby t\u0119tnic obwodowych. Przy podejrzeniu zaburze\u0144 perfuzji dystalnej, zw\u0142aszcza gdy ABI mo\u017ce by\u0107 niemiarodajny, przydatne s\u0105 r\u00f3wnie\u017c pomiary ci\u015bnienia paluchowego i wska\u017anika paluch\u2013rami\u0119 (TBI). W uzasadnionych przypadkach mo\u017cna rozwa\u017cy\u0107 tak\u017ce ocen\u0119 TcPO\u2082 lub ci\u015bnienia perfuzji sk\u00f3ry.<\/p>\n<div class=\"panel warning\">\n<p><strong>Wa\u017cne przed kompresjoterapi\u0105<\/strong><\/p>\n<p>U pacjentki z ranami i podejrzeniem wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cej choroby t\u0119tnic nale\u017cy obiektywnie oceni\u0107 perfuzj\u0119 przed zastosowaniem intensywnej kompresji. Sama obecno\u015b\u0107 dwufazowych przep\u0142yw\u00f3w w t\u0119tnicach piszczelowych nie wystarcza do pe\u0142nej kwalifikacji do leczenia uciskowego.<\/p>\n<\/div>\n<h2>6. Interpretacja zmian sk\u00f3rnych<\/h2>\n<h3>\u017b\u00f3\u0142tawe naloty w dnie rany<\/h3>\n<p>\u017b\u00f3\u0142tawy materia\u0142 widoczny w obr\u0119bie ubytk\u00f3w mo\u017ce odpowiada\u0107 w\u0142\u00f3knikowi lub innym sk\u0142adnikom \u0142o\u017cyska rany. Jego obecno\u015b\u0107 nie jest samodzielnym dowodem zaka\u017cenia bakteryjnego. Decyzja o leczeniu przeciwdrobnoustrojowym powinna opiera\u0107 si\u0119 na obrazie klinicznym, a nie wy\u0142\u0105cznie na kolorze dna rany.<\/p>\n<h3>Czerwona tkanka w obr\u0119bie owrzodzenia<\/h3>\n<p>Czerwone obszary w dnie rany mog\u0105 odpowiada\u0107 tkance ziarninowej. Ich ocena powinna uwzgl\u0119dnia\u0107 g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 ubytku, charakter wysi\u0119ku, krucho\u015b\u0107 tkanek, stan brzeg\u00f3w rany oraz sk\u00f3ry otaczaj\u0105cej.<\/p>\n<h3>Ciemny strup \u2014 dlaczego wymaga szczeg\u00f3lnej uwagi?<\/h3>\n<p>Na jednej z fotografii widoczna jest niewielka zmiana pokryta ciemnym strupem. Taki obraz nie jest swoisty dla obrz\u0119ku limfatycznego. W diagnostyce r\u00f3\u017cnicowej nale\u017cy uwzgl\u0119dni\u0107 uszkodzenie urazowe, miejscowy ucisk, niedokrwienie oraz inne przyczyny uszkodzenia tkanek.<\/p>\n<p>Je\u017celi w wywiadzie wyst\u0119powa\u0142y wcze\u015bniejsze zabiegi w okolicy zmiany, mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c rozwa\u017cy\u0107 miejscowe powik\u0142ania pozabiegowe. Bez potwierdzenia takiego wywiadu nie nale\u017cy jednak przypisywa\u0107 zmiany okre\u015blonej procedurze.<\/p>\n<p>W przypadku podejrzenia niedokrwienia nie nale\u017cy rutynowo usuwa\u0107 stabilnego, suchego strupa przed odpowiedni\u0105 ocen\u0105 ukrwienia. Odmiennego, niekiedy pilnego post\u0119powania wymagaj\u0105 zmiany z zaka\u017ceniem, wilgotn\u0105 martwic\u0105 lub objawami zagro\u017cenia ko\u0144czyny.<\/p>\n<h2>7. Leczenie przeciwobrz\u0119kowe<\/h2>\n<p>Podstaw\u0105 post\u0119powania w obrz\u0119ku limfatycznym jest kompleksowe leczenie przeciwobrz\u0119kowe, obejmuj\u0105ce odpowiednio dobran\u0105 kompresjoterapi\u0119, aktywno\u015b\u0107 fizyczn\u0105, piel\u0119gnacj\u0119 sk\u00f3ry, edukacj\u0119 pacjenta oraz \u2014 zale\u017cnie od wskaza\u0144 \u2014 specjalistyczne techniki terapii przeciwobrz\u0119kowej.<\/p>\n<p>W przypadku aktywnych ran dob\u00f3r wyrob\u00f3w uciskowych i opatrunk\u00f3w musi uwzgl\u0119dnia\u0107 stan sk\u00f3ry, ilo\u015b\u0107 wysi\u0119ku, tolerancj\u0119 leczenia oraz ewentualn\u0105 wsp\u00f3\u0142istniej\u0105c\u0105 chorob\u0119 t\u0119tnic obwodowych.<\/p>\n<h3>Bezpiecze\u0144stwo kompresjoterapii<\/h3>\n<p>Przy podejrzeniu choroby t\u0119tnic obwodowych kwalifikacja do kompresji wymaga uwzgl\u0119dnienia ABI, bezwzgl\u0119dnego ci\u015bnienia skurczowego na kostce oraz \u2014 w odpowiednich sytuacjach \u2014 ci\u015bnienia paluchowego. W przypadku znacznego niedokrwienia leczenie uciskowe mo\u017ce wymaga\u0107 ograniczenia lub by\u0107 przeciwwskazane.<\/p>\n<div class=\"panel warning\">\n<p><strong>Istotne ograniczenie<\/strong><\/p>\n<p>Utrzymywana kompresja elastyczna jest przeciwwskazana w ci\u0119\u017ckim niedokrwieniu, w szczeg\u00f3lno\u015bci przy ci\u015bnieniu skurczowym na kostce poni\u017cej 60 mmHg lub ci\u015bnieniu paluchowym poni\u017cej 30 mmHg. W przypadkach granicznych lub przy wsp\u00f3\u0142istnieniu choroby t\u0119tnic i obrz\u0119ku konieczna jest indywidualna kwalifikacja specjalistyczna. Odmienne zasady mog\u0105 dotyczy\u0107 wybranych system\u00f3w kompresji nieelastycznej lub pneumatycznej, stosowanych pod odpowiednim nadzorem.<\/p>\n<\/div>\n<h2>8. Leczenie miejscowe ran \u2014 zastosowanie koncepcji TIME<\/h2>\n<p>W leczeniu miejscowym ran przewlek\u0142ych pomocna jest koncepcja TIME, obejmuj\u0105ca ocen\u0119 tkanek w \u0142o\u017cysku rany, zaka\u017cenia i stanu zapalnego, wilgotno\u015bci oraz brzeg\u00f3w rany. Stanowi ona narz\u0119dzie systematycznej oceny i planowania post\u0119powania, ale nie zast\u0119puje diagnostyki naczyniowej ani leczenia przyczyny powstania rany.<\/p>\n<h3>T \u2014 Tissue: ocena tkanek<\/h3>\n<p>Nale\u017cy oceni\u0107 obecno\u015b\u0107 \u017cywych i nie\u017cywotnych tkanek, w\u0142\u00f3knika, strup\u00f3w oraz ewentualnej martwicy. Spos\u00f3b opracowania rany zale\u017cy od etiologii, ukrwienia, charakteru tkanek i stanu klinicznego pacjenta. W przypadku podejrzenia niedokrwienia decyzja o usuwaniu tkanek wymaga szczeg\u00f3lnej ostro\u017cno\u015bci.<\/p>\n<h3>I \u2014 Infection\/Inflammation: zaka\u017cenie i zapalenie<\/h3>\n<p>Rany przewlek\u0142e mog\u0105 by\u0107 skolonizowane przez drobnoustroje bez klinicznego zaka\u017cenia. Antybiotykoterapia og\u00f3lnoustrojowa jest wskazana w odpowiednich sytuacjach klinicznych, a nie rutynowo z powodu obecno\u015bci nalotu, dodatniego posiewu lub samego przewlek\u0142ego charakteru rany.<\/p>\n<h3>M \u2014 Moisture: kontrola wilgotno\u015bci<\/h3>\n<p>Dob\u00f3r opatrunku powinien uwzgl\u0119dnia\u0107 ilo\u015b\u0107 wysi\u0119ku i potrzeb\u0119 utrzymania odpowiedniego \u015brodowiska gojenia. Nadmierna wilgotno\u015b\u0107 mo\u017ce prowadzi\u0107 do maceracji sk\u00f3ry otaczaj\u0105cej, natomiast przesuszenie \u0142o\u017cyska rany mo\u017ce utrudnia\u0107 proces gojenia.<\/p>\n<h3>E \u2014 Edge: brzegi rany<\/h3>\n<p>Ocena brzeg\u00f3w rany pozwala monitorowa\u0107 post\u0119p nask\u00f3rkowania i identyfikowa\u0107 czynniki hamuj\u0105ce gojenie. Brak poprawy mimo w\u0142a\u015bciwego leczenia powinien sk\u0142ania\u0107 do ponownej oceny etiologii, perfuzji, obci\u0105\u017cenia mechanicznego i ewentualnych wskaza\u0144 do dalszej diagnostyki.<\/p>\n<h2>9. Monitorowanie procesu gojenia<\/h2>\n<p>W dokumentacji rany warto systematycznie odnotowywa\u0107 jej lokalizacj\u0119, d\u0142ugo\u015b\u0107, szeroko\u015b\u0107, g\u0142\u0119boko\u015b\u0107, charakter dna, ilo\u015b\u0107 wysi\u0119ku, stan brzeg\u00f3w oraz sk\u00f3ry otaczaj\u0105cej. Dokumentacja fotograficzna mo\u017ce by\u0107 pomocna w ocenie dynamiki gojenia, pod warunkiem wykonywania zdj\u0119\u0107 w por\u00f3wnywalnych warunkach o\u015bwietlenia, odleg\u0142o\u015bci i kadrowania.<\/p>\n<p>Je\u017celi rana nie wykazuje oczekiwanej poprawy, nale\u017cy ponownie oceni\u0107 jej etiologi\u0119 i zastosowane leczenie. Szczeg\u00f3lne znaczenie ma weryfikacja ukrwienia ko\u0144czyny, skuteczno\u015bci leczenia przeciwobrz\u0119kowego oraz obecno\u015bci czynnik\u00f3w utrudniaj\u0105cych gojenie.<\/p>\n<h2>10. Objawy wymagaj\u0105ce pilnej oceny lekarskiej<\/h2>\n<div class=\"panel warning\">\n<p><strong>Objawy alarmowe<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Gwa\u0142townie narastaj\u0105cy b\u00f3l ko\u0144czyny lub rany.<\/li>\n<li>Nag\u0142e ozi\u0119bienie, zbledni\u0119cie lub sinica stopy.<\/li>\n<li>Szybko szerz\u0105ce si\u0119 zaczerwienienie i obrz\u0119k.<\/li>\n<li>Gor\u0105czka lub objawy og\u00f3lnoustrojowego zaka\u017cenia.<\/li>\n<li>Pojawienie si\u0119 wilgotnej martwicy albo szybko post\u0119puj\u0105cego uszkodzenia tkanek.<\/li>\n<li>Nowe zaburzenia czucia lub ruchomo\u015bci ko\u0144czyny, zw\u0142aszcza z objawami ostrego niedokrwienia.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<h2>11. Czego uczy ten przypadek?<\/h2>\n<ul>\n<li><strong>Nie ka\u017cdy przewlek\u0142y obrz\u0119k ko\u0144czyny dolnej ma etiologi\u0119 \u017cyln\u0105.<\/strong> Brak refluksu i zakrzepicy w USG Doppler wymaga rozwa\u017cenia innych mechanizm\u00f3w, w tym zaburze\u0144 odp\u0142ywu ch\u0142onki.<\/li>\n<li><strong>Obrz\u0119k limfatyczny mo\u017ce sprzyja\u0107 uszkodzeniom sk\u00f3ry i utrudnionemu gojeniu.<\/strong> Nie oznacza to jednak, \u017ce wszystkie zmiany sk\u00f3rne mo\u017cna przypisa\u0107 wy\u0142\u0105cznie niewydolno\u015bci uk\u0142adu ch\u0142onnego.<\/li>\n<li><strong>Zachowane przep\u0142ywy w t\u0119tnicach piszczelowych nie wykluczaj\u0105 zaburze\u0144 perfuzji dystalnej.<\/strong> W odpowiednich przypadkach konieczne s\u0105 dodatkowe pomiary, w tym ABI i ci\u015bnienia paluchowego.<\/li>\n<li><strong>Ciemny strup wymaga diagnostyki r\u00f3\u017cnicowej.<\/strong> Jego obecno\u015b\u0107 nie jest charakterystycznym objawem obrz\u0119ku limfatycznego i nie pozwala samodzielnie potwierdzi\u0107 martwicy niedokrwiennej.<\/li>\n<li><strong>Kompresjoterapia wymaga odpowiedniej kwalifikacji.<\/strong> Szczeg\u00f3lnie wa\u017cne jest uwzgl\u0119dnienie wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cej choroby t\u0119tnic obwodowych.<\/li>\n<li><strong>Skuteczne leczenie rany wymaga leczenia przyczynowego.<\/strong> Sam dob\u00f3r opatrunku nie zast\u0119puje diagnostyki naczyniowej i kompleksowego post\u0119powania przeciwobrz\u0119kowego.<\/li>\n<\/ul>\n<h2>12. Podsumowanie<\/h2>\n<p>Przedstawiony przypadek pokazuje znaczenie diagnostyki r\u00f3\u017cnicowej przewlek\u0142ego obrz\u0119ku ko\u0144czyny dolnej z towarzysz\u0105cymi uszkodzeniami sk\u00f3ry. Brak zakrzepicy i niewydolno\u015bci zastawkowej w ocenionym uk\u0142adzie \u017cylnym przemawia przeciwko refluksowi \u017cylnemu jako g\u0142\u00f3wnej przyczynie obrz\u0119ku, natomiast obraz kliniczny sugeruje komponent limfatyczny.<\/p>\n<p>Jednocze\u015bnie brak uwidocznionego przep\u0142ywu w t\u0119tnicy strza\u0142kowej oraz obecno\u015b\u0107 zmiany pokrytej ciemnym strupem uzasadniaj\u0105 ostro\u017cno\u015b\u0107 diagnostyczn\u0105. Przed zastosowaniem intensywnej kompresjoterapii i ewentualnym opracowaniem tkanek nale\u017cy uwzgl\u0119dni\u0107 ocen\u0119 perfuzji ko\u0144czyny.<\/p>\n<p>Najwa\u017cniejszym elementem post\u0119powania pozostaje po\u0142\u0105czenie badania klinicznego, diagnostyki USG Doppler, obiektywnej oceny ukrwienia, odpowiednio dobranego leczenia przeciwobrz\u0119kowego i w\u0142a\u015bciwego zaopatrzenia miejscowego ran.<\/p>\n<div class=\"panel\">\n<p><strong>ANGIOMEDIC \u2014 Atlas Kliniczny Ran i Owrzodze\u0144<\/strong><\/p>\n<p>Publikacja przedstawia przypadek kliniczny i ma charakter edukacyjny. Nie zast\u0119puje indywidualnej konsultacji, badania przedmiotowego ani kwalifikacji do leczenia. Fotografie przedstawiaj\u0105 t\u0119 sam\u0105 pacjentk\u0119 i nie dokumentuj\u0105 potwierdzonej chronologii gojenia.<\/p>\n<\/div>\n<h2>Pi\u015bmiennictwo<\/h2>\n<ol class=\"references\">\n<li>International Society of Lymphology. The Diagnosis and Treatment of Peripheral Lymphedema: 2023 Consensus Document. <a href=\"https:\/\/journals.uair.arizona.edu\/index.php\/lymph\" rel=\"noopener noreferrer\" target=\"_blank\">Lymphology<\/a>.<\/li>\n<li>De Maeseneer M.G.R. i wsp. Editor&#8217;s Choice \u2014 European Society for Vascular Surgery (ESVS) 2022 Clinical Practice Guidelines on the Management of Chronic Venous Disease of the Lower Limbs. <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.ejvs.2021.12.024\" rel=\"noopener noreferrer\" target=\"_blank\">European Journal of Vascular and Endovascular Surgery, 2022<\/a>.<\/li>\n<li>Aboyans V. i wsp. 2024 ESC Guidelines for the management of peripheral arterial and aortic diseases. <a href=\"https:\/\/www.escardio.org\/Guidelines\/Clinical-Practice-Guidelines\" rel=\"noopener noreferrer\" target=\"_blank\">European Society of Cardiology<\/a>.<\/li>\n<li>International Working Group on the Diabetic Foot. IWGDF Guidelines \u2014 Peripheral Artery Disease, 2023. <a href=\"https:\/\/iwgdfguidelines.org\/\" rel=\"noopener noreferrer\" target=\"_blank\">IWGDF<\/a>.<\/li>\n<\/ol>\n<p class=\"small\">Dokumentacja fotograficzna: materia\u0142 kliniczny ANGIOMEDIC. Publikacja zdj\u0119\u0107 wymaga potwierdzenia odpowiedniej zgody pacjentki i wyeliminowania informacji umo\u017cliwiaj\u0105cych jej identyfikacj\u0119.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 600; color: #173d52; margin-top: 28px;\">Dodatkowe informacje na temat chor\u00f3b naczy\u0144 w Internecie pod adresem: <a href=\"https:\/\/angiomedic.pl\/\">angiomedic.pl<\/a><\/p>\n<\/article>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Czy przewlek\u0142y obrz\u0119k nogi zawsze oznacza niewydolno\u015b\u0107 \u017cyln\u0105? Przedstawiamy przypadek pacjentki z uszkodzeniami sk\u00f3ry, bez zakrzepicy i refluksu \u017cylnego, u kt\u00f3rej badanie Doppler wykaza\u0142o podejrzenie niedro\u017cno\u015bci t\u0119tnicy strza\u0142kowej. Wyja\u015bniamy znaczenie diagnostyki r\u00f3\u017cnicowej, oceny perfuzji i bezpiecznego leczenia ran.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1269,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","iawp_total_views":10,"footnotes":""},"categories":[263],"tags":[35,54,57,264,265,33],"class_list":["post-1260","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-atlas-kliniczny-ran-i-owrzodzen","tag-diagnostyka-naczyniowa","tag-kompresjoterapia","tag-obrzek-limfatyczny","tag-owrzodzenia","tag-rany-przewlekle","tag-usg-doppler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1260","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1260"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1260\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1274,"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1260\/revisions\/1274"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1269"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1260"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1260"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/angiomedic.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1260"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}