Czy semaglutyd pomaga pacjentom z miażdżycą tętnic nóg chodzić dalej? Wyniki badania STRIDE.
Czy lek stosowany w cukrzycy może pomóc osobom, które z powodu miażdżycy tętnic nóg muszą zatrzymywać się podczas chodzenia? W badaniu STRIDE sprawdzono, czy semaglutyd poprawia zdolność chodzenia u pacjentów z cukrzycą typu 2 i objawową chorobą tętnic kończyn dolnych (PAD).
Badanie naukowe – STRIDE
Rodzaj: wieloośrodkowe, randomizowane, podwójnie zaślepione badanie kontrolowane placebo (faza 3b).
Uczestnicy: 792 osoby (396 otrzymywało semaglutyd, 396 placebo), 112 ośrodków w 20 krajach.
Leczenie: semaglutyd 1 mg podskórnie raz w tygodniu lub placebo, dodatkowo do standardowej opieki; 52 tygodnie leczenia.
Najważniejszy wynik: względna poprawa maksymalnego dystansu chodzenia na bieżni była większa w grupie semaglutydu; iloraz efektów leczenia 1,13 (95% CI 1,06–1,21; p=0,0004).
Źródło: Bonaca MP i wsp., The Lancet, 2025; DOI: 10.1016/S0140-6736(25)00509-4; PMID: 40169145.
Dlaczego to badanie jest ważne?
Miażdżyca tętnic kończyn dolnych może powodować chromanie przestankowe: ból lub dyskomfort łydek podczas marszu, ustępujący po odpoczynku. Choroba ogranicza samodzielność i aktywność fizyczną. Semaglutyd jest agonistą receptora GLP-1, stosowanym między innymi w leczeniu cukrzycy typu 2. Badacze chcieli sprawdzić, czy może on także poprawić sprawność chodzenia u pacjentów z PAD.
Jak przeprowadzono badanie?
Do badania włączono dorosłych z cukrzycą typu 2 oraz stabilną, objawową chorobą tętnic kończyn dolnych z chromaniem przestankowym (stadium Fontaine IIa). Uczestników losowo przydzielono do semaglutydu lub placebo. Ani pacjenci, ani badacze nie wiedzieli, który preparat otrzymuje dana osoba. Podstawowym punktem końcowym była zmiana maksymalnego dystansu chodzenia na bieżni po 52 tygodniach w stosunku do wartości wyjściowej. Badano także dystans bez bólu i jakość życia.
Co wykazały wyniki?
| Wskaźnik | Semaglutyd | Placebo |
|---|---|---|
| Szacowany stosunek maksymalnego dystansu chodzenia po 52 tygodniach do wartości początkowej | 1,21 | 1,08 |
| Liczba przydzielonych pacjentów | 396 | 396 |
Wynik odpowiadał około 13% większej względnej poprawie w porównaniu z placebo (iloraz efektów 1,13; 95% CI 1,06–1,21). Różnica była statystycznie istotna (p=0,0004). Poprawił się także dystans chodzenia bez bólu (iloraz efektów 1,11; 95% CI 1,03–1,20).
Jak rozumieć te liczby? Wartości 1,21 i 1,08 opisują oszacowaną zmianę względem początku badania, a nie końcowy dystans w metrach. Nie oznacza to, że każdy pacjent będzie chodził o 13% dalej. Badanie mierzyło przede wszystkim sprawność na standaryzowanej bieżni, nie zaś liczbę amputacji czy zawałów.
Czy leczenie było bezpieczne?
Ciężkie zdarzenia niepożądane uznane za możliwie lub prawdopodobnie związane z leczeniem wystąpiły u 5 osób (około 1%) przyjmujących semaglutyd i 6 osób (około 2%) w grupie placebo. Nie stwierdzono zgonów uznanych za związane z leczeniem. Semaglutyd może powodować dolegliwości żołądkowo-jelitowe, dlatego kwalifikacja do terapii wymaga oceny wskazań i przeciwwskazań.
Czy wynikom można ufać? Ocena EBM
Mocne strony: losowy przydział do grup, podwójne zaślepienie, kontrola placebo, wieloośrodkowy charakter i obiektywny pomiar dystansu na bieżni. Ograniczenia: obserwacja trwała około roku; badano wybraną grupę osób z cukrzycą typu 2 i stabilnym chromaniem, a nie wszystkich pacjentów z PAD. Badanie nie zostało zaprojektowane, aby wiarygodnie wykazać zmniejszenie ryzyka amputacji, zawału lub zgonu. Finansowanie pochodziło od producenta leku (Novo Nordisk), co należy uwzględnić przy krytycznej ocenie dowodów.
Co to oznacza dla pacjenta? Komentarz ANGIOMEDIC
STRIDE wskazuje, że u odpowiednio dobranych pacjentów z cukrzycą typu 2 i objawową miażdżycą tętnic nóg semaglutyd może przynieść dodatkową korzyść funkcjonalną: poprawę zdolności chodzenia. Nie zastępuje to rzucenia palenia, treningu marszowego, leczenia zaburzeń lipidowych i innych czynników ryzyka ani – gdy jest wskazana – rewaskularyzacji. Wyniki nie uzasadniają automatycznego stosowania semaglutydu wyłącznie z powodu chromania, zwłaszcza u osób bez cukrzycy. O sposobie leczenia decyduje indywidualna ocena kliniczna.
Źródło naukowe
Bonaca MP, Catarig AM, Houlind K i wsp. Semaglutide and walking capacity in people with symptomatic peripheral artery disease and type 2 diabetes (STRIDE): a phase 3b, double-blind, randomised, placebo-controlled trial. Lancet. 2025;405:1580–1593. DOI: 10.1016/S0140-6736(25)00509-4. Rejestr: NCT04560998.
Materiał edukacyjny – nie zastępuje indywidualnej konsultacji lekarskiej.
